نام سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS) تغییر کرد
طبتاب – پس از بیش از یک دهه کارزار جهانی، جامعه پزشکی رسما توافق کرده است که نام سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS) را تغییر دهد. در تاریخ ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ (۱۲ می ۲۰۲۶)، طی یک فرآیند بیسابقه و با انتشار مقالهای در ژورنال معتبر پزشکی لنست (The Lancet)، نام جدید این اختلال اعلام شد.
به این ترتیب نام قدیمی سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS) Polycystic Ovary Syndrome با توافق جدید به سندرم متابولیک تخمدان پلیاندوکراین Polyendocrine Metabolic Ovarian Syndrome (PMOS) تغییر نام داد.
این تغییر در نگاه اول شاید کوچک به نظر برسد، اما از نظر علمی عمیق و اساسی است. نام جدید تلاش میکند تصویر دقیقتری از ماهیت این بیماری ارائه دهد.
چرا نام تخمدان پلیکیستیک (PCOS) تغییر کرد؟
علت اصلی این تغییر در نام سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS)، گمراهکننده و ناکامل بودن نام قبلی است. نام «تخمدان پلیکیستیک» (چندکیستی) برای اولین بار در سال ۱۹۳۵ میلادی انتخاب شد؛ زمانی که پزشکان تصور میکردند این بیماری عمدتا به دلیل تغییرات فیزیکی در تخمدانها ایجاد میشود. اما دههها تحقیق بعد از آن، نشان داد که درک ما از این بیماری بسیار عمیقتر و پیچیدهتر شده است. در اینجا دلایل اصلی تغییر نام را مرور میکنیم:
نام PCOS نادرست و گمراهکننده بود
واژه «پلیکیستیک» (چندکیستی) این تصور اشتباه را ایجاد میکند که این بیماری عمدتا وجود کیستهای متعدد روی تخمدانهاست. در حالی که در این بیماری، کیست (کیسه پاتولوژیک) وجود ندارد. در واقع چیزی که در سونوگرافی دیده میشود، تجمعی از فولیکولهای کوچک و نابالغ است، نه کیستهای بیماریزا. این باور غلط باعث شده تا بسیاری از بیماران و حتی برخی پزشکان، تشخیص را صرفا به وجود این فولیکولها (که همیشه هم وجود ندارند) مشروط کنند و سایر ابعاد بیماری را نادیده بگیرند.
نام PCOS، یک «بیماری تخمدانی» را تداعی میکرد
نام قدیم PCOS (سندرم تخمدان پلی کیستیک) به اشتباه این تصور را ایجاد میکند که این یک اختلال صرفا زنان و باروری است، در حالی که ماهیت اصلی آن کاملا متفاوت است. PMOS در درجه اول یک بیماری غدد درونریز (اندوکرین) و متابولیک است که ریشه در عدم تعادل هورمونی دارد. تخمدانها فقط یکی از اندامهایی هستند که از این اختلال هورمونی تأثیر میپذیرند.
نام جدید (PMOS)، ماهیت واقعی بیماری را بهتر نشان میدهد
نام جدید «سندرم متابولیک تخمدان پلیاندوکراین» این پیام را میدهد که این بیماری:
اولا پلیاندوکراین (چندغدهای) است؛ یعنی مربوط به عدم تعامل چندین هورمون مختلف در بدن است، نه فقط هورمونهای تخمدان.
ثانیا متابولیک است؛ یعنی ابعاد گسترده آن بر متابولیسم بدن مانند مقاومت به انسولین، افزایش خطر دیابت نوع ۲، چاقی و بیماریهای قلبی-عروقی را نشان میدهد.
عواقب نامگذاری قبلی (PCOS) چه بود؟
این نامگذاری نادرست، عواقب جدی برای میلیونها زن در سراسر جهان داشته است. طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی (WHO)، تخمین زده میشود که حدود ۷۰ درصد از افراد مبتلا به این بیماری هنوز تشخیص داده نشدهاند که دو عامل زیر نقش عمدهای بر آن داشتهاند.
۱- تشخیص دیرهنگام:
تمرکز بیش از حد روی «کیست» (که به معنای واقعی وجود ندارد) باعث میشد بسیاری از زنان تا زمانی که مشکل باروری پیدا نکنند یا علائم شدید نشود، جدی گرفته نشوند. علاوه بر این، تصور اشتباه «بیماری تخمدانی» باعث میشد که این سندرم توسط سایر متخصصان مانند متخصصان قلب و غدد نادیده گرفته شود.
۲- تحقیر و برچسب:
نامگذاری نادرست به ایجاد کلیشههای ذهنی نادرست از این بیماری منجر شده و باعث شده بسیاری از بیماران تجربههای آزاردهندهای از پزشکان و اطرافیان خود داشته باشند. این نام بر سلامت روانی بیماران نیز تأثیر منفی داشته است.
تغییر نام PCOS از کجا آمد و چه کسانی این تصمیم را گرفتند؟
این یک تغییر ساده نبود. برای انجام این اصلاح بزرگ، بیش از ۵۶ سازمان برجسته دانشگاهی، بالینی و بیمار از سراسر جهان گرد هم آمدند. این حرکت توسط پروفسور هلنا تیده (Helena Teede) از دانشگاه موناش استرالیا و خیریه بریتانیایی Verity رهبری میشد.
این فرآیند که نزدیک به ۱۴ سال به طول انجامید، طیف وسیعی از ذینفعان را شامل میشد. طی این سالها، نظرسنجیهای گستردهای از بیش از ۱۴۳۰۰ بیمار و متخصصان حوزه سلامت انجام شد تا دیدگاههای مختلف در مورد تغییر نام جمعآوری شود.
بیش از ۷۶ درصد از متخصصان سلامت و ۸۶ درصد از بیماران شرکتکننده در نظرسنجیهای اولیه، خواستار تغییر نام شدند. این نشان میدهد که این تغییر، از پایین و توسط خودِ افراد درگیر با این بیماری، به جامعه پزشکی تحمیل شده است.
نام سندرم متابولیک تخمدان پلیاندوکراین چه معنایی دارد؟
نام جدید PMOS برای بازتاب دقیقتر وسعت این سندرم انتخاب شده است:
Polyendocrine (چندغدهای):
به این معنا که این سندرم توسط اختلالات چندین هورمون و غده مختلف (مانند انسولین، آندروژنها و…) ایجاد میشود، و فقط محدود به تخمدانها نیست.
Metabolic (متابولیک):
وجود مشکلات متابولیکی ذاتی را در این بیماری تأیید میکند. این یعنی بخش مهمی از این سندرم مربوط به نحوه استفاده بدن از انرژی است که منجر به چاقی، دیابت، و بیماریهای قلبی-عروقی میشود.
Ovarian (تخمدانی):
هنوز نقش تخمدانها (مانند اختلال در تخمکگذاری) را بهعنوان یکی از ویژگیهای اصلی سندرم حفظ میکند، اما آن را در یک بافتار وسیعتر قرار میدهد.
چه زمانی باید از نام جدید استفاده کنیم؟
پیشبینی میشود انتقال کامل به نام جدید و جا افتادن آن در نظامهای بهداشتی، آموزشی و پژوهشی حدود سه سال طول بکشد. در این مدت، هر دو نام (PCOS و PMOS) به طور همزمان استفاده خواهند شد. هدف این است که تا زمان بهروزرسانی راهنمای بینالمللی این سندرم در سال ۲۰۲۸ میلادی (۱۴۰۷)، نام PMOS بهطور کامل در سیستمهای بهداشتی و کدهای بینالمللی بیماریها (ICD) جایگزین شود.

کلام آخر
تغییر نام «سندرم تخمدان پلیکیستیک» (PCOS) به «سندرم متابولیک تخمدان پلیاندوکراین» (PMOS) انقلابی در نحوه نگاه ما به این بیماری است. این تغییر، یک پیروزی بزرگ برای بیمارانی است که سالها از یک نام گمراهکننده رنج میبردند و اکنون شاهد به رسمیت شناخته شدن ماهیت پیچیده و چندبعدی بیماری خود هستند.
این اقدام گامی مهم در جهت افزایش آگاهی عمومی، تسریع در تشخیص به موقع، و مهمتر از همه، ارائه مراقبتی جامعتر و انسانیتر به ۱۷۰ میلیون زن مبتلا در سراسر جهان است.
امید است که با این نامگذاری جدید، شاهد کاهش انگها و کلیشههای اجتماعی مرتبط با این بیماری باشیم و زمینه برای پژوهشهای گستردهتر و مؤثرتر فراهم شود.
منبع: stigmata.ir